G-8'den İran'a ÜLTİMATOM

Japonya'nın kuzeyindeki Toyako kentinde düzenlenen zirvede, G-8 ülkeleri liderleri tarafından yayımlanan bildiride, ''İran'ın nükleer programının ortaya koyduğu riskler ve bu ülkenin uluslararası taahhütlerini yerine getirmemesi konusunda ciddi şekilde endişe duyuyoruz'' denildi.

İran'dan ''uranyum zenginleştirmeyle ilgili her türlü faaliyetini askıya alması ve Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu ile (UAEK) işbirliği yapması'' istenilen bildiride, Tahran yönetiminden, BM Güvenlik Konseyi'nin 5 daimi üyesi ile Almanya'nın oluşturduğu ''5 artı 1'' ülkelerinin sunduğu ''teşvik paketi''ne olumlu yanıt vermesi de talep edildi.

ABD, Rusya, Çin, Fransa, İngiltere ve Almanya'nın sunduğu paketin, 2006'da önerilen ve Tahran yönetiminin reddettiği teşvik paketinin revize edilmiş durumu olduğu ve başta nükleer teknoloji olmak üzere, uçak sanayii, enerji, yüksek teknoloji ve tarım alanlarında ticari işbirliğini kapsadığı belirtiliyor.

Tahran yönetimi, uranyum zenginleştirmenin durdurulması isteğini daha önce defalarca reddetmiş, nükleer hakkını tanımayan hiçbir öneriyi kabul etmeyeceğini açıklamıştı.

KUZEY KORE
G-8 liderlerinin bildirisinde, Kuzey Kore'den de nükleer programından vazgeçmesi ve bunun denetlenmesi için uluslararası toplulukla işbirliği yapması istendi.

Liderler, Kuzey Kore, Güney Kore, ABD, Çin, Japonya ve Rusya'dan oluşan altılının geçen yıldan beri sürdürdüğü görüşmelerde elde edilen gelişmeleri kaydettiklerini belirttiler ve Kuzey Kore yönetiminin geçen ay nükleer faaliyet beyanını sunmasını ''ileriye dönük bir adım'' olarak nitelediler.

Liderler bununla birlikte, bu beyanın tam olarak denetlenmesinin çok büyük öneme sahip olduğunun altını çizdiler.

''Kuzey Kore'yi, bu denetleme sürecinde açıkça işbirliği yapmaya çağırıyoruz'' ifadesi yer alan bildiride, ''Kuzey Kore'de varolan tüm nükleer tesislerin derhal kapatılmasını ve tüm nükleer silahlar ile nükleer programların etkisiz duruma getirilmesinin çok önemli olduğu'' vurgulandı.

ZİMBABVE
Liderlerin açıklamasında, G-8'in, Zimbabve'deki şiddet olaylarının sorumluları konusunda maddi ve farklı konularda önlemler alınmasından yana olduğu belirtildi, ancak ''yaptırım'' sözcüğü kullanılmadı.

Bildiride, ''Bu ülkedeki şiddet olaylarının bireysel sorumlularına karşı maddi önlemler başta olmak üzere ek önlemler alacağız'' denildi.

G-8 ülkeleri, Almanya, Kanada, ABD, Fransa, İngiltere, İtalya, Japonya ve Rusya'dan oluşuyor.

AA