1 günde 1 trilyon dolarlık çöküşün fotoğrafı

ABD Senatosu 700 milyar dolarlık kurtarma paketini veto edince New York Borsası 1 trilyon dolar kaybetti. Dünya borsalarındaki kayıp da eklenince zarar 1.8 trilyon dolar oldu. Başkan Bush senatörlere ‘Bunu hesap etmiş miydiniz’ diye sitem etti

ABD’DEKİ 700 milyar dolarlık kurtarma paketinin şok bir şekilde Temsilciler Meclisi’nde veto edilmesinin ardından Wall Street yüzde 7, teknoloji borsası Nasdaq yüzde 9 gerilerken ortaya çıkan hasar herkesi şaşırtı. 700 milyar dolarlık pakete veto sadece ABD borsalarındaki şirketlerin değerini 1 trilyon dolar azalttı. Avrupa ve Uzakdoğu’daki borsaların kayıpları da eklenince bir günlük zararın boyutu 1.8 trilyon doları buldu. Rakam Türkiye’nin bir yıllık milli gelirinin üç katına ulaştı.

DÜNYADA HEYECANLI BEKLEYİŞ
ABD’de önceki akşam yapılan oylamanın ardından yaşanan şokun etkileri dün de devam etti. Wall Street kapandıktan sonra açılan Uzakdoğu ve Avrupa piyasalarında hızlı çalkantılar yaşandı. Güne erken başlayan Tokyo Borsası yüzde 4.12 gerilerken, Avrupa borsaları da yüzde 7’ye varan şok düşüşlerle açıldı. Ancak ilk darbe çabuk atlatıldı ve borsalarda panik yerini yine heyecanlı bir bekleyişe bıraktı. Gün içindeki olumlu gelişmelerle birlikte piyasalar günlük kayıplarının büyük bölümünü geri almayı başardı.

UMUTLAR PERŞEMBEYE
PİYASALARI ipin ucunda alan gelişme ise önceki akşam veto edilen paketin perşembe günü yeniden getirileceği umudu oldu. Temsilciler Meclisi’ndeki oylamada kurtarma paketine Cumhuriyetçiler’in aksine çoğunlukla ‘evet’ diyen Demokratlar, planı perşembe tekrar senatörlerin önüne koyacak. Piyasalardaki havayı değiştiren ikinci önemli neden ise Avrupa’da mevduata güvencenin yaygınlaşması ve Bush’un yaptığı konuşma oldu. Bush’un ‘kararlılık’ açıklaması ile birlikte Wall Street yüzde 3 yükseldi. Avrupa’da ise yüzde 2’ye varan yükselişler yaşandı.

Kriz hangi ‘street’te
700 milyar dolarlık kurtarma paketinin reddedilmesi finans piyasalarında şok etkisi yaratırken, dünkü işlemler sırasında ilginç görüntüler de yaşandı. Kimi broker’lar yaşadığı stres karşısında elindeki kalemini, kimi de farkında olmadan kolunu kemirdi. En fazla gerginliğin yaşandığı Wall Street’teki 777 puanlık tarihi düşüş, broker’larla halkı da karşı karşıya getirdi. Halk kurtarma planına ‘Wall Street’i bizim ödediğimiz vergilerle kurtaramazsınız’ diyerek tepki gösterirken, ekonomistler ‘Bu artık Wall Street krizi değil, hepimizin sokağındaki (Street) kriz’ görüşünü savunuyor.

Bush’tan tehdit gibi konuşma
Kurtarma paketinin kabul edilmemesi üzerine hayal kırıklığına uğrayan ABD Başkanı George W. Bush yaptığı konuşmada en kısa sürede bir çözüm yolu bulunması geretiğini, yoksa her geçen gün sorunların daha da ağırlaşacağını söyledi. Bush, paketin onaylanmamasının ekonomiye etkisinin ise sancılı ve uzun süreli olabileceği uyarısında da bulundu. Bush oylama sonucunun, yasama sürecinin sonu anlamına gelmediğini de ifade etti.

Wall Street yükselişle kapattı
New York Menkul Değerler Borsası, dün şoku atlattı ve paketin yeniden oylanmasının gündeme gelmesiyle günü yükselişle kapattı. Dow Jones Endeksi, önceki gün yaklaşık yüzde 7 oranındaki düşünün ardından dün 485 puan arttı.

Nasdaq Bileşik Endeksi de 98,60 puan (yüzde 4,97) puan artışla, 2.082,33 puana çıktı.

Sokaklar böyle
Kurtarma paketinin reddedilmesinde seçimlere 5 hafta kala vekillerin halkın tepkisini dinlemesi etkili oldu.

Wall Street’te kurtarma planına karşı düzenlenen gösterilere katılan ABD’liler ellerinde

‘İnsanları kurtarın, bankaları değil. ABD neden paragöz bankaları kurtarmak zorunda’ dövizleri taşıdı.

Kimi ABD’li yüzüne maske takıp göğsüne ‘Açgözlülere ölüm’ yazarken, ‘Kimi de 40 bin dolar yıllık gelirim, 90 bin dolar borcum var. İşim yok. Benim için kurtarma planı açıklayın’ diyerek planı eleştirdi.

9 GÜN TATİL TÜRKİYE İÇİN ŞANS
BU arada Türkiye piyasalarının 9 günlük bayram tatili nedeniyle mola vermesi, sert etkilerin önüne geçti. Uzmanlar önümüzdeki 3 günün önemli olduğunu, bu süre içinde kurtarma paketiyle ilgili yeni bir adımın atılmasının İMKB’ye etkisini sınırlayacağı görüşünde birleşiyorlar. (Star)