Aft nedir?

Aft ağız İçerisinde sıklıkla yanak ve dudak mukozasında, dil üzerinde, yumuşak damakta , farenkste, diş eti üzerinde görülen solgun sarı-kırmızı hale ile çevrili oldukça ağrılı ülserleşmiş lezyonlardır.

Toplumun %18-20 si az ya da çok aft sorunu ile karşı karşıyadır. Bayanlarda daha sıklıkla rastlanır. Aftın neden oluştuğu tam olarak belirlenememiş olmakla birlikte aft oluşumunu hızlandıran ve seyrini kötü etkileyen faktörler olduğu anlaşılmıştır.Bu faktörler:

-STRES :Günümüzde migren, yüksek tansiyon ve gastirit gibi birçok hastalığın nedenleri arasında kabul edilen stres, aft oluşmasının da en önemli nedenlerinden birisidir. Ayrıca hanımlarda adet dönemi öncesindeki gerginlik de aft oluşumunu hızlandıran faktörlerdendir.

- YİYECEKLER :Turunçgiller, sirke, turşu, patates cipsi, tuzlu ve baharatlı çerezler gibi ağız mukozasını irrite edebilen yiyecekler aft oluşumunu hızlandıran önemli faktörler arasında sayılmaktadır. 

-SİSTEMİK HASTALIKLAR :Özellikle Behcet Hastalığı ve AIDS gibi bazı bağışıklık sistemini ilgilendiren hastalıklarla birlikte  tekrarlayıcı aftlar görülebilmektedir.

-TRAVMA :Yanak ,dil, dudak ısırma, sert yiyeceklerin tahrişi , fazlaca sert diş fırçalama ve iyi adapte olmayan protezlerin neden olduğu vuruklar aft için uygun zeminin oluşmasına yardımcı olurlar.

-DİŞ MACUNU :Diş macunlarının temizleme özelliğini artırmak için köpük yapıcı olarak yapılarına katılan "sodyum lauryl sulhate" ( SLS ) mukoza hücrelerinin yıkımını artıran tahriş edici bir kimyasaldır. SLS bu özelliği ile aft oluşumu üzerine direkt etkili olan bir maddedir. 

Özellikle aft sorunu olan kişilerin kullanabilmesi için günümüzde daha az oranda (%1.25) SLS içeren diş macunları üretilmektedir. 

-B12 VİTAMİNİ VE DEMİR  EKSİKLİĞİ

-SİGARA, PURO VEYA TÜTÜN ÇİĞNEME GİBİ KÖTÜ ALIŞKANLIKLAR

AFT TEDAVİSİ:Aftların oluşmasını engellemek için kesin bir tedavi yoktur. Hiçbir şey yapılmadan da 7-10 gün gibi bir zaman zarfında kendiliğinden iyileşme olur. Ancak yaranın iyileşme periyodunu kısaltmak ve ağrıyı azaltmak için birtakım yollara başvurulabilir. Bunlar da : 

-  Sıcak,  asidik ve irrite edici gıdalardan kaçınılması-  Aft üzerine orabase gibi ağız içi ilaçlar uygulanması-  Yarım bardak suya yarım kaşık tuz ilavesi ile elde edilen solusyonla günde üç kez gargara yapılması-  Chlorhexadine gargaralar kullanılması şeklinde olabilir.

 Günümüzde dişhekimliğinde kullanılan yumuşak doku lazer cihazlarıyla, aft oluşumunun başlangıç döneminde müdahele edildiği takdirde, tedavisi mümkün olabilmektedir.