"Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz’dir, ileri!”: İzmir’e uzanan tarihi emir
Büyük Taarruz’un 30 Ağustos’ta Dumlupınar’da zafere ulaşmasının ardından Türk birliklerinin önünde yeni bir hedef vardı: Yunan işgalcileri Anadolu’dan tamamen çıkarmak. Mustafa Kemal Atatürk, 1 Eylül’de “İlk hedefiniz Akdeniz’dir. İleri!” emriyle, bu hedefi duyurdu.
Sakarya Meydan Muharebesi ile Yunan birliklerinin püskürtülmesinden sonra 1 yıllık bir hazırlık sürecinin sonunda başlatılan Büyük Taarruz, 30 Ağustos 1922 tarihinde Dumlupınar’daki muharebenin kazanılmasıyla zaferle sonuçlandı.
1 yıllık titiz bir hazırlık sürecinin sonunda 26 Ağustos 1922 sabahı Kocatepe’den başlatılan Büyük Taarruz ile Yunan kuvvetlerinin cephe hattı kısa sürede yarıldı.
DUMLUPINAR ZAFERİ
Türk birliklerinin etkili saldırıları sonucunda Yunan ordusunun ana kuvvetleri geri çekilmeye başladı ve 30 Ağustos’ta Dumlupınar’da ağır bir yenilgiye uğratıldı.
Dumlupınar’da Başkomutanlık Meydan Muharebesi ile Yunan birliklerine ağır darbe indirildi.
“İLK HEDEFİNİZ AKDENİZ’DİR İLERİ”
Ancak Dumlupınar’daki zafer, Yunan ordusunun Anadolu’daki askeri varlığının sona erdiği anlamına gelmiyordu.
Yunan ordusunun Anadolu’dan tamamen atılması için Mustafa Kemal tarafından 1 Eylül 1922’de Batı Cephesi’ndeki birliklere, ordunun ilerleyişini sürdürmesi emrinin duyurulduğu ve meşhur “Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz’dir, ileri!” ifadeleriyle biten bildiri gönderildi.
“MİLLETİMİZİN FEDAKARLIKLARINA LAYIK OLDUĞUNUZU İSPAT EDİYORSUNUZ”
Emirdeki “Akdeniz” ifadesi, Türk birliklerinin başta İzmir olmak üzere Yunan birliklerinin işgal altında tuttuğu Ege kıyıları kastediliyordu.
Mustafa Kemal’in sahra telefonları ile bildirilen emrinin orijinal tam metni şöyle:
“Türkiye Büyük Millet Meclisi Orduları!
Afyonkarahisar-Dumlupınar Büyük Meydan Muharebesi’nde zalim ve mağrur bir ordunun anâsır-ı asliyesini (asıl unsurlarını) inanılmayacak kadar az bir zamanda imha ettiniz.
Büyük ve necîb milletimizin fedakârlıklarına lâyık olduğunuzu ispat ediyorsunuz.
Sahibimiz olan büyük Türk milleti istikbalinden emîn olmaya haklıdır.
Muharebe meydanlarındaki maharet ve fedakârlıklarınızı yakından müşahade ve takip ediyorum.
Milletimizin hakkınızdaki takdirlerine delâlet (kılavuzluk, aracılık) etme vazifemi mütevâliyen (ardarda) ve mütemadiyen (aralıksız şekilde) ifa edeceğim.
Başkomutanlığa teklifatta (tekliflerde) bulunulmasını Cephe Komutanlığı’na emrettim.
Bütün arkadaşlarımın Anadolu’da daha başka meydan muharebeleri verileceğini nazar-ı dikkate alarak ilerlemesini ve herkesin kuvâ-yı akliyesini (aklının gücünü), yiğitliğini ve menâbî-i celâdet (kahramanlığının kaynaklarını) ve himmetini müsabaka ile ibzâle (yarışırcasına bol bol harcamaya) devam eylemesini talep ederim.
Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz’dir. İleri!”
YUNAN’I TAKİP
Bu emirden sonra Türk ordusu, geri çekilmekte olan Yunan kuvvetlerini takip ederek Batı Anadolu’da hızla ilerledi.
Türk ordusunun ilerleyişi devam ederken işgal altındaki yerleşim merkezleri birbiri ardına kurtarıldı.
9 EYLÜL’DE İZMİR’DE SON BULDU
Geri çekilirken köyleri yakan Yunan işgalcileri takip harekatı, Türk birliklerinin 9 Eylül’de İzmir’e girmesiyle son buldu.
İzmir’in işgalden kurtarılmasıyla, 26 Ağustos’ta Kocatepe’de başlayan Büyük Taarruz, iki hafta gibi kısa bir sürede Yunan ordusunun Anadolu’daki askeri varlığını sona erdiren kesin bir zafere dönüştü.
“Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz’dir, ileri!” emri ise bu büyük takip harekatının ve Türk ordusunun İzmir’e uzanan ilerleyişinin simgesi olarak tarihe geçti.
