Dolar
8.2918
0.4263%
Euro
9.7637
1.1028%
Altın
1879.13
0.1118%
Borsa
1126.99
-2.2244%
G. Altın
500.548
0.4088%
Bitcoin
111016.68
0.7037%
16ºC
İstanbul
Çok bulutlu 16 C

    Ustası azalınca, körüklü çizmeler dönemi bitiyor

    Şener Şen’in canlandırdığı Züğürt Ağa filmindeki karakterle özdeşleşmiş ve ağaların simgesi haline gelmiş körüklü çizmeler, ustaları yetişmediği için gelecekte artık üretilemeyecek.
    • İHA
    • 10.10.2020 - 10:09
    Ustası azalınca, körüklü çizmeler dönemi bitiyor

    Teknolojinin gelişmesiyle birlikte ve çırak yetişememesinden dolayı el işçiliğine dayalı meslekler, zamana yenilerek birer birer yok olmaya devam ediyor. Asırlar boyu Ege ve Akdeniz kıyı yörelerinin simgesi olan, Karadeniz’de de geçmişte zengin ağaların giydiği körüklü çizme üretimi de bu mesleklerden biri.

    Ordu’da, Karadeniz’in tek körüklü çizme ustası olan Türkay Yavaş, günümüzde Ege ve Akdeniz kıyı yörelerinde yaygın olarak kullanılan, geçmiş dönemde ise Karadeniz’de zengin ağaların giydiği çizmelerin üretimini yapıyor.

    Ustası azalınca, körüklü çizmeler dönemi bitiyor #1

    ATA BİNMEYİ KOLAYLAŞTIRIYOR

    Günümüzde körüklü çizme yapımı, Aydın’da yaygın olarak sürerken, ata binmeyi kolaylaştırması ve tamamen doğal ürünlerden yapıldığı için de belirli bir kesim tarafından tercih ediliyor. Gösterişli olduğu kadar, çıkardığı ‘gıcırtı’ sesi ile bir ortama girecek olan kişinin, itibarını da temsil ettiği söylenen körüklü çizmelerin bir çiftinde 7 ile 10 parçadan oluşan körük yer alabiliyor.

    CUMHURİYET DÖNEMİNDE YÖRÜK KÜLTÜRÜ İLE ÖZDEŞLEMİŞTİ

    Cumhuriyet Dönemi’nde özellikle Yörük kültürü ile özdeşleşmiş kültürel bir değer olan çizme, günümüzde ise yaygın olarak kullanılmadığı gibi, ustaları da yeni çırak bulamamaktan yakınıyor.

    Ustası azalınca, körüklü çizmeler dönemi bitiyor #2

    “20 YILDIR KÖRÜKLÜ ÇİZME ÜRETİYORUM”

    Ordu’nun Altınordu ilçesinde 45 yıldır ayakkabı tamircisi ve imalatçısı olarak çalışan Türkay Yavaş (58), “Bu körüklü çizme mesleğini öğreneli 20 yıl oldu. Baktım ki Karadeniz Bölgesi’nde bunu yapan yok ve ben de buralara getirmek istedim. Bunun için Kuşadası’nda bir ustadan bunun kursunu aldım ve öğrendim. Sonrasında da Ordu’ya getirdim. Talep de var, mesleğimi severek yapıyorum. Ancak unutulmaya yüz tutmuş meslekler arasında ve çırak bulamıyoruz, artık zanaat yok oluyor. Bu mesleğin yürütülmesini talep ediyorum.” dedi.

    “15 GÜNDE YAPILIYOR, TAMAMEN EL İŞÇİLİĞİ”

    Çizme yapımının tamamen el işçiliği olduğunu ve hakiki deriden yer aldığını ifade eden Yavaş, “Çizme yapımı 15 gün sürer, altı kösele ve el işçiliği oluyor. Bu yaptığım çizmeler genelde İstanbul, Ege tarafları ve Trabzon’a gidiyor. Son dönemlerde horon oynanırken de kullanılıyor.” şeklinde bilgi verdi.

    Ustası azalınca, körüklü çizmeler dönemi bitiyor #3

    FİYATI 800-1.000 LİRA ARASINDA

    Bir ayakkabıya göre yaklaşık 6 kat daha fazla deri kullanılan ve yapımı oldukça zor olan körüklü çizmelerin fiyatlarının bin liraya kadar satılabildiğini anlatan çizme ustası Türkay Yavaş, “Bir çizme normalde 800 lira ancak kullanılan malzemeye göre bin liraya kadar çıkabiliyor. Komple el işçiliği, kişinin isteğine göre yapılıyor. Bu meslek en son 1960 yılında yapılmış ve bitmiş. Ben 20 yıl önce getirdim ve talep de oluyor. Tiyatrolarda sahne alanlar ve bazı sanatçılar da alıyor.” diye konuştu.

    Görüş Bildir