Hasat için yeraltına iniyorlar: 50 metre derinden çıkarılarak sofralara ulaşıyor

Sivas kent merkezine 10 kilometre uzaklıktaki Bingöl köyünde bulunan tarihi tuzlada geleneksel yöntemlerle yürütülen üretimde bu yıl tarihi bir değişime gidildi.

Yerin tam 50 metre altından pompalarla çıkarılan ve havuzlarda güneşin etkisiyle buharlaştırılarak elde edilen doğal kaynak tuzu, Ekim ayının ortasında sofralarla buluşacak.

İşçi bulamayınca sistemi komple değiştirdiler

İHA'da yer alan habere göre, yıllardır süregelen geleneksel üretim metodunu işçi sıkıntısı nedeniyle değiştirmek zorunda kaldıklarını belirten tuz üreticisi Fikri Çiçek, yeni dönemi şu sözlerle anlattı:

"Sistemimizi değiştirmemizin öncelikli sebebi işçilik. İşçi bulamadığımız için sistemimizi komple değiştirdik ve daha çok makineleşmeye geçtik. Makineleşmeye geçmemizin birinci sebebi işçilik, ikincisi ise üretimimizi artırmak. Her biri 3 bin ila 4 bin metrekare olan havuzlarımız var. Bu havuzlarda buharlaşmayı daha hızlı hale getirdik. Rüzgarın esmesi ve güneşin etkisiyle üretimimiz daha da arttı."

"Şu an hasat için gün sayıyoruz"

Tuzun oluşum sürecini ve hava şartlarının üretimi nasıl etkilediğini paylaşan Çiçek, rekolte beklentisine dair şunları kaydetti:

"Öncelikle yağmurların ve soğuk havanın geçmesini bekleriz. Yağmurlar geçtikten sonra havuzlarımızın temizliği ve bakımı başlar. Daha sonra yerin 50 metre altındaki tuzlu suyumuzu bu havuzlara tekrar veririz. Bu suyun yüzde 25’i tuz, yüzde 75’i ise ham sudur. Ham suyu buharlaştırarak geriye kalan yüzde 25’lik kısmın tabana çökmesini sağlarız. Burada da ekim ayının 15’i gibi hasada giriyoruz. Bu sistem sayesinde hem işçilikten tasarruf ettik hem de üretimimizi artırdık. Bu yönde işlerimiz de daha kolay hale geldi. Hasat açısından beklentimiz ise yağışların nasıl geçeceğiyle yakından ilgili. Yaz döneminde yağış olması bizim için çok önemli. Eğer yazın yağışlar devam ederse hasadımız ve üretim oranımız düşüyor. Havaların çok sıcak ve kurak geçmesi ise üretimimizi artırıyor. Örneğin geçen sene kurak geçti ve mevsim bizim açımızdan güzel geçti. Ancak bu sene, bildiğiniz üzere, geçen hafta Sivas’ta aşırı yağış oldu. İki gün sonra da yağış bekleniyor. Bu yağışlardan sonra üretimimizin düşeceğini öngörüyoruz. Geçen sene yaklaşık bin ton ile bin 500 ton arasında tuz üretimimiz oldu. Ancak bu sene ne kadar üretim yapacağımızı henüz bilmiyoruz. Nasibimizde ne varsa onu alacağız inşallah. Şu anda hasat için gün sayıyoruz."

Tuzdaki iyot tehlikesine karşı önemli uyarı

Sivas kaynak tuzunun kimyasal katkılardan uzak ve tamamen doğal olduğunun altını çizen üretici Fikri Çiçek, piyasadaki iyotlu tuzlar hakkında tüketicileri uyararak sözlerini şöyle tamamladı:

"Hasadımızı aldıktan sonra tuzu fabrikamıza getiriyoruz. Fabrikada tuzun yıkama işlemi yapılıyor. Ardından kurutma, kırma ve öğütme işlemlerinden geçiriliyor. Son olarak paketleme yapılıyor. Müşterinin isteğine göre tuzu ince, kalın veya elenmiş şekilde hazırlayarak vatandaşların hizmetine sunuyoruz. Bizim tuzlarımız kaynak tuzu. Kaynak tuzlarında iyot bulunmaz. İyot ayrı bir maddedir ve sonradan tuzun içerisine ilave edilir. Bu da kimyasal bir üründür. Doktorlarımız, iyot ihtiyacının tuzdan karşılanması gerektiğini söylüyor. Ancak burada bilinen bir yanlışlık var. İyot, bildiğiniz üzere deniz ürünlerinde ve bazı doğal ürünlerde bulunuyor. Tuzdaki iyot ise sonradan eklenen bir maddedir. İyot, uçucu bir maddedir. Fabrikasyon tuzlarda iyot, tuzun içerisine püskürtülerek ekleniyor. Torbanın ağzı açıldığında ve tuz sıcak bir ortamda beklediğinde iyot uçabiliyor. Geriye ise kimyasal madde kalıyor. Vatandaş da bunu bilmeden alıyor. İyot ihtiyacımızı doğal ürünlerden karşılamamız gerekiyor. Kimyasal madde ekleyerek doğal tuzumuzu bozmayalım."