Uzun yıllardır, yemek yedikten sonra ortaya çıkan mide ekşimesinin midede kendisine ulaşan şeyi iyi sindirmesini engelleyen aşırı hidroklorik asitten kaynaklandığı düşünülüyordu. Ancak, durum şu anda çok net değil çünkü son zamanlarda bunun tam tersi olabileceğinden şüpheleniliyor: Yiyecekleri parçalamak için gerekli olan o asidin eksikliği.
3 kişiden 1'inin yaşadığı bu sorunun arkasında birkaç tetikleyici olabilir. Sinirler mi yoksa stres mi etkiliyor? Bağırsakta iyi bakteri eksikliği olabilir mi? Ya da hemen hemen hepimizin içinde taşıdığı Helicobacter pylori bakterisi normalden daha aktif olabilir mi?
MİDE EKŞİMESİ BELİRTİLERİ
Mide ekşimesi yaşadığınızda, sadece midenizde yanma hissi olmaz. Ayrıca şunları da yaşayabilirsiniz:
Ekşi tat: Ağızda metalik bir tat hissetmek, ağız kuruluğu ve sürekli ağız kokusu hissetmek yaygındır.
Mide sorunları: Bazı durumlarda mide ekşimesine mide bulantısı ve iştahsızlık eşlik eder, ancak birçok kişi bu durumları hafifletmek için bir şeyler yemeye devam eder.
Diş eti tahrişi: Küçük kanamalar veya soğuğa veya tatlıya karşı artan hassasiyet, mide ekşimesi ile de ilişkili olabilir.
MİDE EKŞİMESİNİN NEDENLERİ
İster geçici ister kronik olsun ve gastroözofageal reflü hastalığına (GÖRH) dönüşen mide ekşimesinin arkasında birçok tetikleyici olabilir:
Fazla Asit
Mide, yiyeceklerin hayati besinlere dönüşmesini ve emilebilmesini sağlamak için hidroklorik asit salgılar. Hem asit fazlalığı hem de eksikliği rahatsızlığa neden olabilir. Bu asit enzimleri ve hormonları aktive eder ve bağırsakta fazla bakteri olmaması için midede doğru asitliği (doğru pH) korumaktan sorumludur.
Yediklerimiz bizi daha fazla asit salgılamaya zorladığında sorunlar başlar. Bazen tam tersi olur ve rahatsızlığa neden olan veya daha da kötüleştiren şey düşük asitliktir.
Hidroklorik asit salgılanması ileri yaşlarda azalır, bu yüzden yaşlı insanlar için mide ekşimesi tipiktir. Düşük asitlik, mikroorganizmaların kolondan bağırsaklara ve mideye hızlı bir şekilde yayılmasını sağlar.
İltihap
Son yıllarda keşfedilen bir başka şaşırtıcı gerçek de, reflünün neden olduğu yemek borusu hasarının doğrudan nedeninin asit olmayabileceğidir. Bu hasar, yemek borusunda iltihaplanmaya neden olan sitokin adı verilen proteinlerin salgılanmasından kaynaklanıyor olabilir.
Yani, mide ekşimeleri, yemek borusu iltihabından da kaynaklanabilir.
Kötü Beslenme Alışkanlıkları
Normalde ailede daha fazla vaka olduğu için her zaman mide ekşimesine genetik bir yatkınlık olduğu düşünülmüştür, ancak mide ekşimesi için bilinen bir genetik kalıtım yoktur. Büyük olasılıkla mide ekşimesi, aslında ailede de bulunan kötü beslenme alışkanlıklarından gelir.
Stres
Bazı mide ekşimesi vakalarında, hiçbir yeme bozukluğu olmamasına rağmen mide yanmaları görülür. Stresli bir kişinin midesinin daha fazla asit salgıladığı ve ülserlere daha yatkın olduğu bilinmektedir. Bu davranışsal alışkanlıkların değiştirilmesi, çoğu durumda asitliği azaltmaya katkıda bulunur.
MİDE EKŞİMESİNE KARŞI 15 BESİN
Mide ekşimesi, boğaz ağrısı, yanma... Mide içeriğinin gırtlak veya boğaza çıkmasıyla ortaya çıkan bu semptomların Akdeniz tarzı bir diyet uygulanarak azaldığı biliniyor. Ve en önemlisi bu önlem mide ekşimesine karşı kullanılan ilaçlar kadar etkili.
Akdeniz Diyetinin sırrı, ağırlıklı olarak taze sebze ve meyveler, kepekli tahıllar, baklagiller ve kuru yemişler gibi gıdalardan oluşması ve çok az miktarda kırmızı et içermesidir.
Genel olarak sindirim mukozasını sağlıklı tutan iyi miktarda lif alarak reflüyü önleyebilirsiniz. Çikolata, narenciye, kahve, nane gibi reflüyü kötüleştirebilecek bazı sağlıklı yiyecekler konusunda elbette dikkatli olun. Akşam yemeğinin erken, yatmadan en az 3 saat önce olmasına dikkat edin. Ağır ve büyük öğünlerden kaçının.
Tüm bu önlemler dışında bazı yiyeceklerle de mide ekşimesini bastırabilirsiniz:
Elma
Elmaların diyet lifi pektin bakımından zenginliği, mide sularındaki asitliğin zararlı etkisini ortadan kaldırmaya yardımcı olur.
Kabak
Kabak, sindirim sistemi mukozasını yumuşatır ve korur. Ve içeriğindeki beta karotenler onu sağlıklı tutmaya ve yenilemeye yardımcı olur.
Havuç
Havuçtaki çözünür lif, sindirim mukozasını yatıştırır. Zengin beta karoten içeriği ise onu yenilemeye yardımcı olur.
Yulaf
Yulaf ezmesi, mide sularının etkisini önlemeye yardımcı olur.
Patates
Haşlanmış patatesin yumuşatıcı özellikleri, mide sularının mide ekşimesini tetikleyici etkilerini yok eder. Fırında veya haşlanmış olarak pişirin, kızartmayın.
Turp
Turp, sindirim sularını uyarmak için en uygun gıdalardan biridir, eksikliği asitliğe neden olur. Ayrıca bağırsaklarda kötü bakterileri uzak tutar.
Badem
Bazı durumlarda birkaç badem, mide ekşimesini anında bastırabilir. Nedeni, asitle aşınmış mide astarını yatıştırabilecek yağlar içermesidir.
Zerdeçal
Çeşitli araştırmalar zerdeçalın, antiinflamatuar (iltihap önleyici) gücünü ve sindirim sağlığını iyileştirmeye olan katkısını kanıtlamıştır. Çalışmalar, hastaların reflü ilaçlarını azaltmasına yardımcı olabileceğini göstermiştir.
Zencefil
Zencefil, gerçek bir mide boşaltıcıdır. 2 dilim tarçın çubuğu ile kaynatarak çay olarak alın. Daha iyi bir sindirim sağlamak için taze kökü yemeklerinize de ekleyebilirsiniz.
Fermente Gıdalar
Kefir, lahana turşusu veya yoğurt, sindirim sistemine yardımcı olan iyi bakteriler sağlar.
Ceviz
Çeşitli araştırmalar cevizin, sindirim sağlığı için faydalı bir madde olan bütirat üreten mikroorganizmaları artırdığını göstermiştir.
Muz
Bileşimi ve dokusu nedeniyle mide mukozasını yatıştırmaya (olgunsa) en çok yardımcı olan meyvelerden biridir. Bazı çalışmalar, reflüyü azalttığını göstermiştir.
Papaya
Papayalar proteinleri parçalamaya yardımcı olan bir enzim olan papain içerir. Bu nedenle sindirimi kolaylaştırır ve yanmayı önler.
Meyan kökü (hipertansiyonunuz olmadığı sürece)
Çay olarak alabilirsiniz ama en etkilisi asitleri nötralize ettiği için yanma anında tüketmektir.
Papatya Çayı
Papatya ve zencefil çayı da size yardımcı olabilir, çünkü bir yandan zencefil yemek borusunu güçlendirir ve reflüyü önler ve diğer yandan papatya mide mukozasını onarır.
