Euro
15.5362
0.18%
Dolar
13.7186
0.4%
Altın
786.38
0.93%
Borsa
1.91
1.61%
Bitcoin
715.252
-7.47%
10ºC
İstanbul
Çok bulutlu 10 C

    Persona non grata nedir

    Latince 'istenmeyen kişi' anlamına gelen 'persona non grata' terimi, devletlerarası hukukta, bir devletin, ülkesinde istemediği bir kişiyi ülke sınırları dışına çıkarma kararını anlamına geliyor.
    • Haber Merkezi
    • 24.10.2021 - 09:26
    • Güncelleme : 24.10.2021 - 09:29
    Persona non grata nedir

    Devletler arası ilişkilerde "persona non grata", bir ülkeye girmesi ya da o ülkede kalması ülkenin yerel hükümeti tarafından yasaklanan yabancı bir kişi anlamına olarak tanımlanıyor.

    KINAMA BİÇİMİ

    Kendisine verilmiş olan siyasi dokunulmazlık hakkı sayesinde tutuklama ve herhangi bir kovuşturmadan korunan yabancı bir diplomata herhangi bir ülkenin uygulayabileceği en ciddi kınama biçimi olarak kabul edilmekte.

    Persona Non Grata teriminin 1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Konvansiyonu'nun 9. maddesinde düzenlendiği bilinmekte.

    İLANI HALİNDE

    MADDE 9. 1. Kabul eden Devlet, herhangi bir zaman ve kararının gerekçesini açıklamak zorunluluğunda olmaksızın, gönderen Devlete misyon şefinin veya misyon Diplomatik kadrosunun herhangi bir üyesinin istenmeyen şahıs (persona non grata) olduğunu veya misyon kadrosunun herhangi bir başka üyesinin kabule şayan olmadığım bildirebilir.

    Bu takdirde, gönderen devlet, duruma göre, ilgili şahsı geri çağırır veya misyondaki görevine son verir. Bir şahıs kabul eden devletin ülkesine gelmeden önce de istenmeyen veya kabule şayan olmayan şahıs olarak ilan edilebilir.

    • Gönderen devlet bu maddenin 1 inci fıkrasında kayıtlı yükümlülüklerini yerine getirmeyi reddeder veya makul bir süre içinde yerine getirmezse, kabul eden devlet ilgili şahsı misyonun bir üyesi olarak tanımayı reddedebilir.

    • Kabul eden devletin Persona Non Grata ilanı için herhangi bir gerekçe açıklamasına gerek yoktur. Yaygın olarak, kabul eden devletin menfaatlerine aykırı davranışlarda bulunan veya işlediği suç sonrası diplomatik kurallar nedeniyle yargısal yaptırıma tabi tutulamayan diplomatik görevliler hakkında bu ilan gerçekleştirilir.

    • Diplomatik görevli, henüz gönderilmeden önce kabul eden devlet tarafından yükümlülüklere ve gerekliliklere aykırı işlem ve eylemleri sebebiyle 'Persona Non Grata' ilan edilebilir.

    • Persona Non Grata ilanı diplomatik görevlinin diplomatik dokunulmazlığını kaldırmaz. Yaygın olarak diplomatik görevlisi persona non grata ilan edilen devlet görevliyi geri çağırmaktadır fakat bu yaptırımdan doğan bir zorunluluk değil, pratik uygulamanın sonucudur.

    Persona non grata nedir #1

    YAKIN TARİHTEKİ ÖRNEKLER

    Yakın geçmişte Türkiye’nin de taraf olduğu pek çok “Persona Non Grata” uygulamasından bazıları şöyle:

    2013 yılında Mısır, Türkiye’nin Kahire Büyükelçisi Hüseyin Avni Botsalı’yı “Türkiye’nin içişlerine karışmasını” gerekçe göstererek “istenmeyen adam” ilan etti. Karara karşı Türkiye de misilleme yaparak Mısır’ın Ankara Büyükelçisi Abderahman Salaheldin’i “Persona Non Grata” ilan etti.

    MİSİLLEME GELEBİLİR

    2016 yılında Bulgaristan, ülkede görevli bir Türk diplomatı, sosyal işlerde görevli olduğu halde din işleriyle ilgilendiği gerekçesiyle “istenmeyen adam” ilan etti. Bulgaristan’ın bu kararına Türkiye de, Bulgaristan’ın İstanbul Başkonsolosluğu’nda görevli bir konsolosu “istenmeyen adam” ilan ederek jet hızıyla karşılık verdi.

    Persona non grata nedir #2

    İlginizi Çekebilir


    Görüş Bildir