Euro
10.8502
0.96%
Dolar
9.3363
0.81%
Altın
529.65
0.62%
Borsa
1.418
0.58%
Bitcoin
572.103
3.37%
14ºC
İstanbul
Parçalı bulutlu 14 C
    Edebiyatımızın güçlü kalemi Tomris Uyar'ın edebi kişiliği

    Edebiyatımızın güçlü kalemi Tomris Uyar'ın edebi kişiliği

    Türk edebiyatın güçlü kadın yazarlarından olan Tomris Uyar'ın hayatından kesitlerle birlikte edebi kişiliğine bir bakış...
    • Özel İçerik
    • 29.09.2021 - 12:31
    • Güncelleme : 29.09.2021 - 13:54

    Sonra özgür ruhu ve sahip olunamayan kadın kimliğiyle hayattan göçüp gitme zamanı geldi. Her an aşklarının elinden uçup gidecek hissiyatı veren o yaralı kuş, 17 yıl önce toprak oldu.

    Ardında bolca şiir ve öykülerini bırakan Tomris Uyar'a, güzel kalp, sevgi ve bin özlemle…

    ÇOCUKLUĞU...

    Tomris, 15 Mart 1941’de, Celile Hanım ve Ali Fuat Bey’in kızı olarak dünyaya geldi. Annesi de babası da hukukçuydu.

    İkisi de edebiyata ayrı düşkündü. Babasının şiir kitapları ve annesinin çevirileri arasında geçen, şaşılmayacak bir sona doğru giden enfes bir çocukluktu onunki.

    Eğitim hayatına Taksim’deki Yeni Kolej’de başladı. Ortaokulda ise, İngiliz High School’da idi. Ardından Arnavutköy Amerikan Kız Koleji’ne başladı ve buradan 1961’de mezun oldu.

    Üniversite zamanı geldiğinde, İstanbul Üniversitesi Gazetecilik Enstitüsü’nü tercih etti. Tercihinde etkili olansa, öykü yazmaya çoktan gönlünü kaptırmış olmasıydı.

    Edebiyatımızın güçlü kalemi Tomris Uyar ın edebi kişiliği #1

    ÖYKÜ YAZMA SERÜVENİ

    Tomris, gönlüne ilk öykü yazma isteği düştüğünde lise sıralarındaydı. Çocukluğundan beri annesinden, babasından genlerine kodlanan yazarlık, kanını sulandırmaya başlamıştı. Kalbinde yeni bir heyecan dolanıyordu artık.

    Tüm lise ve üniversite yıllarını, ilk öykü denemeleriyle geçirdikten sonra Tomris, bu sefer de çeviri denemelerine başladı. Öykü yazmaya profesyonel bir şekilde başlamadan önce Türkçeye en ince ayrıntısına kadar hakim olmak istiyordu. Çeviriler de mükemmellik yolundaki zevkli egzersizleriydi.

    1962’de, hala bir üniversite öğrencisiyken ilk çevirisi Şekerden Bebek’i (Tagore) tamamladığında, bu çeviri, Varlık dergisinde yayınlandı. Tomris, aileden gelen sevgiyle bir edebiyat tutkunu, bir öykü sevici, nice güzel işler yapacağının muhakkak farkında olmalıydı…

    Edebiyatımızın güçlü kalemi Tomris Uyar ın edebi kişiliği #2

    TOMRİS UYAR EVLENDİ

    Onlarınki kolej aşkıydı. Şair Ülkü Tamer ile kısa sürede evlendiler; nasıl da gençtiler. Artık o, Tomris Tamer’di. İlk çevirisini yaptığı sırada da evliydi.

    Onların aşkı, ancak ölüm ayırır cinstendi aslında. O talihsiz olay yaşanmasa, belki de gerçekten ölene dek sürecekti. Tamer çiftinin dünyalar güzeli bir kızı oldu. Ona Ekin adını verdiler. Ancak Ekin henüz birkaç aylıkken sütten boğuldu. Bir daha toparlanamadılar. Onları gerçekten de bir ölüm ayırmıştı…

    Edebiyatımızın güçlü kalemi Tomris Uyar ın edebi kişiliği #3

    DERGİLERDE ÖYKÜLERİ YAYINLANDI

    Tomris, Cemal Süreya ve Ülkü Tamer, birlikte Papirüs dergisini kurmuşlardı. Deneme, eleştiri gibi yazılarını da Varlık, Yeni Dergi, Soyut gibi dönemin önde gelen dergilerinde yayınladı.

    Tomris, evliliği sırasında “Kristin” adını verdiği, yayınlanacak ilk öyküsünü yazdı ve bu öykü, 1965’te Türk Dili’nde yayınlandı.

    "SUYA YAZILI..."

    “Suya Yazılı” adını verdiği ilk öykü dosyasını ise, 1967’de tamamladı. Dosyanın kaderini belirleyen bir ad seçtiğini bilse, yine de bu adı koyar mıydı acaba? Bu öykü dosyasının tek kopyası, Papirüs dergisinde çıkan yangında kül oldu. Geriye elinde sadece “Kristin” kalmıştı.

    Edebiyatımızın güçlü kalemi Tomris Uyar ın edebi kişiliği #4

    Kuşkusuz bu tarifi olmayan bir hayal kırıklığıydı. Aynı yangında Dos Passos’un “USA” çevirisinin 100 sayfası da yanmıştı. Tomris ne öykülerini ne de çevirisini yeniden yazmayı düşündü. O, pişmanlık ya da hayal kırıklığına pabuç bırakmayacak kadar güçlü bir karakterdi. Her zaman şöyle derdi: “Yaptığı işi çok ciddiye alan insanlar için üzülürüm. Bir şeyi ciddi yapan bir insanın bir de kişisel bir ağırlık taşıması gerekmez”.

    Durmadı ve yazmaya devam etti. Suya Yazılı’nın ardından yayınladığı ilk kitabına “İpek ve Bakır” adını verdi. Yazdığı öykülerden, 10 öykü derlemesinden oluşan “Yürekte Bukağı” ile 1979’da, “Yaza Yolculuk” ile de 1986’da Sait Faik Hikaye Armağanı’nı kazandı. Günlüklerini de “Gündökümü” başlığı ile yayınladı…

    Edebiyatımızın güçlü kalemi Tomris Uyar ın edebi kişiliği #5

    İKİNCİ YENİNİN ÖNDE GELEN İSMİ

    Tomris, hiç şiir yazmadı. Ancak İkinci Yeni akımının gözde şairlerinin en özel ilham kaynağı oldu. Duymuşsunuzdur, Tomris Uyar için “Bir akımın ilham kadını” denir. Ne doğru bir tespit aslında. Nasıl taşımış bunca aşkın yükünü yüreğinde.

    Önce Cemal Süreya, sonra Turgut Uyar ile fırtınalı bir aşk yaşayacak ve bu durum edebiyatımıza çokça şiir getirecekti. Bunun yanında Edip Cansever’in hayranlığı da yadsınamayacak derecede sürecekti. Tomris Uyar, okuduğumuz onca şiirin sebebi, esin kaynağı olacaktı…

    Edebiyatımızın güçlü kalemi Tomris Uyar ın edebi kişiliği #6

    TOMRİS UYAR ÖLDÜ

    Geride bıraktıklarıyla hep anılacak olan yazar Tomris Uyar, 4 Temmuz 2003'te hayatını kaybetti.

    Ruhu şad olsun...

    Ergül Tosun

    Kitap sayfası için iletişim:

    ergul.tosun@ensonhaber.com

    İlginizi Çekebilir


    Görüş Bildir