NATO'dan GlobalEye kararı: İsveç teknolojisi ittifakın yeni hava gözetleme gücü olacak
İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, NATO'nun yeni nesil havadan erken uyarı ve kontrol sistemi olarak Saab tarafından geliştirilen GlobalEye platformunu tercih etmesini "tarihi bir adım" olarak nitelendirdi.
Ankara'da düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, savunma sanayisinde önemli bir karara sahne oldu.
NATO'nun mevcut AWACS filosunun gelecekte yerini alacak hava erken uyarı ve kontrol sistemi için Saab'ın geliştirdiği GlobalEye platformunu seçmesi, hem İsveç'in savunma sanayisi hem de ittifakın güvenlik mimarisi açısından stratejik bir gelişme olarak değerlendirildi.
İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, Savunma Bakanı Pal Jonson ve Saab CEO'su Micael Johansson, Ankara'da düzenledikleri ortak basın toplantısında kararın önemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
"GLOBAL EYE, NATO'NUN GELECEK VİZYONUNUN PARÇASI"
Başbakan Ulf Kristersson, NATO'nun GlobalEye sistemini yeni nesil havadan erken ihbar ve kontrol platformu olarak seçmesinin İsveç açısından büyük gurur kaynağı olduğunu söyledi.
İttifakın, en fazla 10 adet GlobalEye uçağının tedariki için Saab ile resmi müzakerelere başlayacağını hatırlatan Kristersson, alınan kararın yalnızca teknolojik bir tercih olmadığını, aynı zamanda NATO'nun gelecekteki güvenlik stratejisini şekillendirecek önemli bir adım olduğunu ifade etti.
İSVEÇ'İN SAVUNMA SANAYİSİ NATO'DAKİ ROLÜNÜ GÜÇLENDİRİYOR
Kristersson, İsveç'in NATO üyeliğiyle birlikte ülkenin sahip olduğu ileri teknoloji ve savunma sanayisi tecrübesinin de ittifakın ortak kapasitesine dahil edildiğini belirtti.
Ülkedeki yüzlerce savunma şirketinin NATO projelerinde aktif rol üstleneceğini kaydeden Kristersson, savaş uçakları, denizaltılar ve kara sistemleri gibi alanlarda geliştirilen teknolojilerin müttefik ülkelerin savunma kabiliyetlerine doğrudan katkı sağlayacağını söyledi.
Savunma sektöründeki büyümenin ekonomik yansımalarına da değinen Kristersson, 2023 yılından bu yana İsveç savunma sanayisinin yüzde 50'nin üzerinde büyüdüğünü, ihracatın önemli ölçüde arttığını ve bunun sonucunda on binlerce nitelikli istihdam oluşturulduğunu dile getirdi.

"AWACS GÖREVİNİ BAŞARIYLA YAPTI, ANCAK TEHDİTLER DEĞİŞTİ"
İsveç Savunma Bakanı Pal Jonson ise NATO'nun kararının yalnızca İsveç için değil, tüm transatlantik savunma sanayi ekosistemi açısından da stratejik önem taşıdığını belirtti.
Yaklaşık 40 yıldır NATO'nun hava gözetleme görevlerini AWACS filosunun başarıyla yerine getirdiğini hatırlatan Jonson, günümüzde güvenlik ortamının köklü biçimde değiştiğini ve yeni tehditlerin daha gelişmiş sistemleri zorunlu hale getirdiğini söyledi.
GlobalEye'ın tam da bu ihtiyaçlara cevap verecek şekilde geliştirildiğini ifade eden Jonson, platformun modern savaş alanlarının gerektirdiği çok katmanlı gözetleme ve erken uyarı kabiliyetine sahip olduğunu vurguladı.
HAVA, KARA VE DENİZİ AYNI ANDA GÖZETLEYEBİLİYOR
GlobalEye'ın uzun menzilli radar ve gelişmiş sensör altyapısıyla hava, kara ve deniz unsurlarını aynı anda takip edebildiğini belirten Jonson, sistemin komutanlara çok daha erken, kapsamlı ve doğru bilgi sağlayarak operasyonel karar alma süreçlerini hızlandıracağını ifade etti.
NATO'nun bu platformu tercih etmesinin, İsveç teknolojisinin bundan sonraki dönemde müttefik ülkelerin hava sahasının korunmasında önemli görev üstleneceği anlamına geldiğini kaydetti.

YAPAY ZEKA DESTEKLİ SİSTEM, YENİ TEHDİTLERİ ANINDA TESPİT EDİYOR
Saab Üst Yöneticisi Micael Johansson da NATO'nun kararını şirket tarihindeki en önemli gelişmelerden biri olarak değerlendirdi.
Johansson, GlobalEye'ın yüksek irtifada uzun süre görev yapabilen yapısı, gelişmiş aktif ve pasif sensörleri ile geniş kapsama alanı sayesinde çok farklı hedefleri eş zamanlı izleyebildiğini söyledi.
Platformun yapay zeka destekli veri işleme teknolojileri sayesinde elde edilen bilgileri anlık olarak analiz ettiğini belirten Johansson, sistemin insansız hava araçları, balistik füzeler ve seyir füzeleri gibi günümüzün en önemli tehditlerini gerçek zamanlı olarak tespit ve takip edebildiğini ifade etti.
NATO ile yürütülecek tedarik sürecinin bir sonraki aşamasına hazır olduklarını belirten Johansson, GlobalEye'ın hizmete girmesiyle birlikte ittifakın erken uyarı, gözetleme ve komuta-kontrol kapasitesinin önemli ölçüde güçleneceğini söyledi.
ANKARA ZİRVESİNDE SAVUNMA SANAYİSİ GÜNDEMİN MERKEZİNDE
Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nde savunma sanayisinde ortak üretim, teknoloji paylaşımı ve caydırıcılık kapasitesinin artırılması öncelikli gündem başlıkları arasında yer alıyor.
32 NATO üyesi ülkenin liderlerinin yanı sıra Asya-Pasifik bölgesindeki ortak ülkelerin temsilcileri ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin de katıldığı zirvenin ilk gününde şimdiye kadarki en kapsamlı NATO Savunma Sanayii Forumu düzenlenirken, ikinci gün yapılacak liderler oturumlarında ittifakın güvenlik stratejisi, savunma yatırımları ve geleceğe yönelik ortak yol haritası masaya yatırılacak.