Kültür ve Turizm Bakanlığı Çömlek Sanatçısı Osman Eşme, Anadolu’nun yaklaşık 3 bin yıllık geçmişe sahip geleneği tek başına yaşatıyor. Özellikle yabancı turistlerin büyük ilgisini çekiyor.
Van’da Kültür ve Turizm Bakanlığı Çömlek Sanatçısı Osman Eşme, kökleri Urartu medeniyetine uzanan yaklaşık 3 bin yıllık çömlekçilik geleneğini günümüzde ayakta tutuyor.
Babasından öğrendiği mesleği yıllarca Tuşba’nın Bardakçı Mahallesi’nde sürdüren Eşme, kültürel mirası yaşatma çabasını artık kentin yeni cazibe noktalarından biri olan Bedesten Çarşısı’ndaki yeni atölyesinde devam ettiriyor.
Bardakçı Mahallesi’nde yüzyıllar boyunca sürdürülen çömlekçilik, 1970’li yıllarda plastik ürünlerin hızla yaygınlaşmasıyla neredeyse tamamen yok olmuştu.
1976’dan sonra birçok usta mesleği bırakmak zorunda kalmış, üretim ise durma noktasına gelmişti.
Bugün bu geleneği Van’da yaşatmaya devam eden tek isim olan Osman Eşme, hem geçmişin izlerini geleceğe taşımayı hem de bu sanatı yeni nesillere aktarmayı amaçlıyor.

3 BİN YILLIK ÇÖMLEK GELENEĞİNİ GELECEĞE TAŞIYOR
İHA’ya konuşan Osman Eşme, mesleğe babasından öğrendiği bilgilerle başladığını belirterek şunları söyledi:
“O dönem köyümüzdeki ustalar bu işi bırakmaya başladı. Ben ise 1977 doğumluyum ve bu sanatı rahmetli babamdan öğrendim. 2003 yılında işi tamamen devraldım ve günümüze kadar da sürdürdüm. Eğer ben sahip çıkmasaydım, bu sanat tamamen yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalacaktı. Yaptığımız işin kökeni Urartulara dayanıyor. Üniversitelerde hobi amaçlı benzer çalışmalar yapılsa da bizim yaptığımız geleneksel yöntemin birebir devamıdır. Ayaklı torna, eski fırınlar, atölye düzeni hâlâ eski usulle çalışıyor. Ancak ne yazık ki günümüzde hak ettiği değeri görmüyor. Mesleğimize ilgi azaldı ve desteğe ihtiyacımız var"

“DOĞAL ÜRÜNLERE YÖNELİŞ OLMASINI İSTİYORUZ”
Özellikle yabancı turistlerin çömlek ürünlerine büyük ilgi gösterdiğini belirten Eşme, “Van’ın yerel küplerini, peynir küplerini ben yapıyorum. Ancak eskiye göre peynir küplerine olan rağbet de düşmüş durumda. Bunun en büyük sebebi ise plastik sektörünün yaygınlaşması. Plastik ucuz ve kırılmaz olduğu için birçok usta mesleği terk etti. Fakat sağlık açısından baktığınızda bizim ürettiğimiz doğal ürünler plastikten çok daha sağlıklıdır. Eskiden bu kadar hastalık yoktu. Plastik biliyorsunuz, kanserojen maddeler içeriyor. Bu yüzden tekrar doğal ürünlere yöneliş olmasını istiyoruz” dedi.
OĞLU DA MESLEĞE HAZIRLANIYOR
Mesleğin devamı için büyük oğlunu çömlekçiliğe hazırladığını söyleyen Eşme, sözlerini şu şekilde tamamladı:
“Elimizden geldiğince bu sanatı yaşatmaya çalışacağız. Bu sanatın yok olup gitmesini istemiyorum”