Michel Butor'un Değişim romanında iç konuşmalar ve bilinç tekniği akışı

Yeni Roman’ın önde gelen eserleri arasında olan Değişim, 1957’de Reaudot Ödülü’nü aldı. Michel Butor’un bu şahane eseri Türkçede...

Michel Butor'un Değişim romanında iç konuşmalar ve bilinç tekniği akışı

Stendhal, Kırmızı ve Siyah eserinde, romanın uzun bir yol boyunca gezdirilen ayna olduğundan söz eder. Butor’un Değişim romanı da, Léon Delmont’un iç konuşmalarını ve bilinç akışını yansıtan ayna konumundadır.

Anlatıcı, okuyucuyu da romana dahil etmek için, geleneksel romandan farklı olarak, ikinci çoğul şahısla kendini ifade eder. Eser, her biri kendi içinde üçe ayrılan, üç temel bölümden oluşur. Tren vagonunda başlayıp biten kurgunun süresi yaklaşık yirmi iki saatten oluşur.

Yeni Roman’ın önde gelen eserleri arasında olan Değişim1957’de Reaudot Ödülü’nü aldı. Michel Butor’un bu şahane eseri, 'nun Fransızca aslından çevirisiyle yayınlandı. 

Orta yaşlı bir adam olan Léon Delmont, Roma’daki sevgilisi Cécile’e sürpriz yapmak ve ona karısından ayrılmaya karar verdiğini söylemek üzere Paris’ten trene biner. Ne var ki tren yolculuğu boyunca yakasını bırakmayan anılar, aniden beliriveren hayaller, tereddütler ve iç hesaplaşmaların girdabında, Léon Delmont sonunda makas değiştirecek, beklenmedik bir karar alacaktır.

ÖDÜL ALAN ROMAN

Ana kahramanının fiziksel yolculuğu kadar ruhsal yolculuğunu da konu edinen Değişim, sıradışı anlatım tekniği ve ikinci şahıs kipinde ilerleyen hikâyesiyle, Fransa’da 1950’lere damgasını vuran Yeni Roman akımının önde gelen eserleri arasında yer alıyor. Michel Butor’un 1957’de Renaudot Ödülü alan bu romanını, sürrealist yazar Michel Leiris’in incelemesiyle birlikte sunuluyor. 

Sayfa: 320

BÜYÜYEN MESAFELER

Soluk soluğa size el sallayan Cécile’i seyredeceksiniz, tren istasyondan ayrılırken büyüyen mesafeyle gitgide ufalacak, sonra rahatsız gece yolculuğu için yerinize oturacaksınız, bu kez kitap da okuyamayacaksınız çünkü aklınız fikriniz Cécile’de olacak, hatta o kadar ki, kompartımanınızdaki diğer yolcular ve Roma Tuscolana, Roma Ostiense, Roma Trastevere banliyö istasyonlarındaki peronlarda tren bekleyen herkes size onun gözleriyle bakıp, onun dudaklarıyla gülümseyecek.

MİCHEL BUTOR'A DAİR...

Michel Butor 14 Eylül 1926'da doğdu. Fransız roman ve deneme yazarı olan usta isim, Sorbonne’da felsefe eğitimini tamamladı, Gaston Bachelard’ın öğrencisi oldu.

Selanik, Manchester ve Cenevre’de dersler verdi. Vincennes’de, 1970 yılında profesör oldu. Fransa’ da, 1950’li yıllarda ortaya çıkan Yeni Roman’ın önde gelen temsilcilerinden olmasına karşın, bu akımın öbür yazarlarından, aşırılıklardan kaçınmasıyla ayrılır.

İlk deneysel romanı olan Passage de Milan’ı (1954), Manchester’da geçirdiği günleri konu alan L’emploi du temps romanı izledi. Yazar 26 Ağustos 214'te hayatını kaybetti.