AA Petrol taşımacılığında kilit nokta olan Hürmüz Boğazı, Suudi Arabistan ve diğer petrol devlerinin Asya'ya ulaşmasını sağlıyor. Ancak, buradaki güvenlik riskleri ve aksaklık potansiyeli, enerji ithalatçılarının endişe kaynağı olmaya devam ediyor.
Deniz yoluyla taşınan ham petrolün yaklaşık 3'te 1'i, Hürmüz Boğazı üzerinden küresel pazarlara ulaştırılıyor.
Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Irak ve Katar gibi büyük üreticilerin petrol ve LNG ihracatı büyük ölçüde Hürmüz Boğazı'na bağlıyken Çin, Hindistan, Japonya ve Güney Kore gibi büyük Asya ekonomileri de enerji ithalatlarının önemli kısmını bu hattan sağlıyor.
Burada yaşanan aksaklıklar, petrol fiyatlarına artış şeklinde yansıyor.
KÜRESEL PETROLÜN KİLİDİ HÜRMÜZ BOĞAZI
Hürmüz Boğazı, 2025 yılının ilk çeyreğinde de küresel petrol ticaretinin ana damarı olmayı sürdürdü.
Deniz yoluyla taşınan toplam petrolün yüzde 26,6’sının geçtiği boğazdan en büyük sevkiyat Çin’e yapıldı.
ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA) verilerinden derlenen bilgilere göre, Hürmüz Boğazı dünya petrol piyasasındaki stratejik ağırlığını koruyor.
2025'in ilk çeyreği itibarıyla deniz yoluyla yapılan küresel petrol ticaretinin yaklaşık dörtte biri bu dar su yolundan geçiyor.
ASYA PİYASASI BOĞAZ'A BAĞIMLI
Boğazdan geçen petrolün varış noktaları incelendiğinde, Asya ülkelerinin ağırlığı dikkat çekiyor. Günlük bazda yapılan sevkiyat verilerine göre Çin, 5,4 milyon varil ile açık ara en büyük alıcı konumunda. Çin'i sırasıyla şu ülkeler takip ediyor:
• Hindistan: 2,1 milyon varil
• Güney Kore: 1,7 milyon varil
• Japonya: 1,6 milyon varil
BATI'NIN PAYI DÜŞÜK SEYREDİYOR
Asya'nın devasa talebine karşılık, Batı ülkelerinin Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrole olan doğrudan bağımlılığının daha sınırlı olduğu görülüyor. Verilere göre Avrupa günlük 0,5 milyon varil, ABD ise sadece 0,4 milyon varil petrolü bu rota üzerinden tedarik ediyor. Diğer ülkelere giden toplam miktar ise günlük 2,6 milyon varil olarak kayıtlara geçti.
NEDEN ÖNEMLİ?
İran ve Umman arasında yer alan Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi'ndeki petrol üreticilerinin (Suudi Arabistan, BAE, Kuveyt, Irak) açık denizlere ulaşabildiği tek nokta.
Uzmanlar, küresel petrol ticaretinin yüzde 26,6 gibi kritik bir oranının bu bölgeden geçmesinin, bölgedeki jeopolitik risklerin enerji fiyatları üzerindeki doğrudan etkisini tescillediğini vurguluyor.
Kaynak: Anadolu Ajansı (AA)
