- Konservasyon laboratuvarlarında yurt dışından iade edilen ve hasar gören tarihi eserler, bilimsel yöntemlerle onarılıp sergilenebilir hale getiriliyor.
- Türkiye genelindeki 12 laboratuvarda toplam 281 uzman çalışıyor, laboratuvarlar eserlerin özgün yapısına zarar vermeden koruma yapıyor.
- Ankara'daki laboratuvar, kaçakçılıkla getirilen eserler üzerinde yoğunlaşırken, ABD'den iade edilen 17 eser burada konservasyondan geçti.
Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren konservasyon laboratuvarlarında, Türkiye’nin kültürel mirasını oluşturan eserlerin bakım, onarım ve koruma çalışmalarını sürdürüyor. Türkiye genelinde hizmet veren 12 restorasyon ve konservasyon laboratuvarında bugüne kadar 251 bini aşkın tarihi eser bilimsel yöntemlerle koruma altına alındı.
KONSERVASYON SÜRECİ TİTİZLİKLE YÜRÜTÜLÜYOR
Konservasyon çalışmaları, taşınabilir ve taşınamaz kültür varlıklarının özgün yapısına zarar vermeden, en az müdahaleyle korunmasını esas alıyor. Laboratuvarlara gelen eserler öncelikle mevcut durumlarına göre değerlendiriliyor. Kondisyonu zayıf olan eserlerde ön sağlamlaştırma yapılıyor, ardından mekanik ya da kimyasal temizlik aşamasına geçiliyor.
Birden fazla parçadan oluşan eserler, uygun yapıştırıcılarla birleştirilirken, parça kaybı bulunan eserlerde objenin yapısına ve yüzey dokusuna uygun dolgu ve rötuş işlemleri uygulanıyor. Tüm süreçlerin tamamlanmasının ardından eserler, sergilenmek üzere müzelere teslim ediliyor.

281 UZMAN, ESERLER İÇİN GÖREV BAŞINDA
Türkiye genelindeki 12 konservasyon laboratuvarında toplam 281 uzman personel görev yapıyor. Restoratörler ve bilim insanları, farklı medeniyetlerin izlerini taşıyan eserlerin gelecek kuşaklara aktarılması için çalışmalarını sürdürüyor. Bu laboratuvarlar arasında büyüklük açısından ikinci sırada yer alan Ankara Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarı ise özellikle kaçakçılıkla mücadele kapsamında Türkiye’ye kazandırılan eserler üzerinde yoğunlaşıyor.

"LABORATUVARDA 30 UZMAN GÖREV YAPIYOR"
Ankara Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarı Müdürü, kimyager Mustafa Cengiz Özduygulu, laboratuvarlarda ileri düzey tekniklerin kullanıldığını belirtti:
Eserler genellikle bağlı olduğumuz müzelerden geliyor. Bunun yanı sıra kaçakçılıkla mücadele kapsamında ele geçirilen ya da yurt dışından iadesi sağlanan eserler de laboratuvarımızda işlem görüyor. Laboratuvarımızda 30 uzman görev yapıyor. Bunların 24’ü aktif restorasyon ve konservasyon çalışmalarını yürütürken, 6 uzmanımız analiz süreçlerinde görev alıyor.

ESERİN DURUMU, ÇALIŞMA SÜRESİNİ BELİRLİYOR
Çalışma sürelerinin eserden esere değiştiğine dikkat çeken Özduygulu, “Bir eserin büyüklüğü, hassasiyeti ve bozulma durumu, üzerinde ne kadar süre çalışacağımızı belirliyor. Bazen bir eser aylar, hatta yıllar sürebiliyor. Bazı durumlarda ise aynı gün içerisinde birden fazla eseri tamamlayabiliyoruz. Bu tamamen eserin özelliklerine bağlı” diye konuştu.

ABD'DEN İADE EDİLEN ESERLER DE BURADA ONARILIYOR
Özduygulu, son olarak ABD’den Türkiye’ye iadesi sağlanan 17 eserin de Ankara’daki laboratuvarda konservasyon sürecinden geçtiğini belirtti.
“Bu eserlerin 10’u metal, 5’i taş, 1’i cam ve 1’i de karışık boncuk dizilerinden oluşuyor” diyen Özduygulu, “Eserlerin niteliğine göre temizlik, sağlamlaştırma, eksik parçaların tamamlanması ve uzun ömürlü sergileme için gerekli tüm kimyasal ve mekanik koruma işlemlerini bu laboratuvarda uyguluyoruz” ifadelerini kullandı.








